Menu Content/Inhalt
Strona g堯wna arrow Prawo pracy arrow Obowi您ki pracodawcy zwi您ane z zatrudnieniem nowego pracownika
Obowi您ki pracodawcy zwi您ane z zatrudnieniem nowego pracownika Drukuj Email
Autor: Sylwia Panek   
Zatrudnienie nowego pracownika powoduje powstanie szeregu obowi您k闚 po stronie pracodawcy. Mog mie one charakter czynno軼i jednorazowych (zwi您anych z nawi您ywanym stosunkiem pracy) lub obowi您k闚 sta造ch (obci捫aj帷ych pracodawc przez ca造 okres pozostawania pracownika w zatrudnieniu). W niniejszym artykule zostan om闚ione obowi您ki pierwszego typu.

Skierowanie pracownika na wst瘼ne badania lekarskie

Zanim dojdzie do podpisania umowy o prac, przysz造 pracodawca zobowi您any jest do skierowania pracownika na wst瘼ne badania lekarskie, w celu uzyskania dokumentu potwierdzaj帷ego brak przeciwwskaza do wykonywania pracy na okre郵onym stanowisku. W pisemnym skierowaniu na badania pracodawca okre郵a m.in. rodzaj wykonywanej pracy, stanowisko oraz czy wyst瘼uj warunki szkodliwe dla zdrowia.

Na tej podstawie, lekarz z zakresu medycyny pracy wydaje za鈍iadczenie o braku albo o wyst瘼owaniu przeciwwskaza do pracy na konkretnym stanowisku.

Za鈍iadczenie lekarskie, w kt鏎ym lekarz stwierdzi brak przeciwwskaza do pracy na danym stanowisku, pozwala pracodawcy na dopuszczenie pracownika do wykonywania pracy tylko na stanowisku pracy wskazanym w za鈍iadczeniu.

Podpisanie umowy o prac

Je瞠li lekarz medycyny pracy stwierdzi, i pracownik jest zdolny do wykonywania pracy okre郵onego rodzaju, to kolejnym krokiem jest podpisanie umowy o prac. Umow o prac zawiera si na pi鄉ie. Strony mog jednak zawrze umow o prac w formie ustnej. Niekiedy mo磧iwe jest zawarcie umowy w spos鏏 dorozumiany. Zgodnie z art. 29 2 k.p., je瞠li umowa nie zosta豉 zawarta z zachowaniem formy pisemnej, pracodawca powinien, najp騧niej w dniu rozpocz璚ia pracy przez pracownika, potwierdzi pracownikowi na pi鄉ie ustalenia co do stron umowy, rodzaju umowy oraz jej warunk闚.

Umowa o prac powinna by sporz康zona w dw鏂h jednobrzmi帷ych egzemplarzach (po jednym dla pracownika i dla pracodawcy).

Informacja o warunkach zatrudnienia

Podpisanie umowy o prac obliguje pracodawc do przekazania pracownikowi informacji o warunkach zatrudnienia. Ta informacja musi by przekazana pracownikowi najp騧niej w ci庵u 7 dni od zawarcia umowy o prac, r闚nie w sytuacji, gdy pracownik nie rozpocz掖 jeszcze pracy (ustalono p騧niejszy termin jej rozpocz璚ia).

Zgodnie z art. 29 3 k.p. pracodawca informuje pracownika o:
  • obowi您uj帷ej pracownika dobowej i tygodniowej normie czasu pracy;
  • cz瘰totliwo軼i wyp豉t wynagrodzenia za prac;
  • wymiarze przys逝guj帷ego pracownikowi urlopu wypoczynkowego;
  • obowi您uj帷ej pracownika d逝go軼i okresu wypowiedzenia umowy o prac;
  • uk豉dzie zbiorowym pracy, kt鏎ym pracownik jest obj皻y.
W niewielkich zak豉dach pracy, w kt鏎ych z uwagi na mniejsz ni 20 os鏏 liczb pracownik闚 nie ma obowi您ku ustalenia regulaminu pracy, pracodawca informuje pracownika r闚nie o:
  • porze nocnej;
  • miejscu, terminach i czasie wyp豉ty wynagrodzenia;
  • przyj皻ym sposobie potwierdzania przez pracownik闚 przybycia i obecno軼i w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecno軼i w pracy.
W przypadku umowy o prac z pracownikiem skierowanym do pracy na obszarze pa雟twa nieb璠帷ego cz這nkiem Unii Europejskiej, na okres przekraczaj帷y jeden miesi帷, pracodawca ma r闚nie obowi您ek przekazania pracownikowi informacji, o kt鏎ej mowa by豉 powy瞠j. Jednak瞠 informacja ta ma szerszy zakres i jest przekazywana pracownikowi przed skierowaniem go do pracy. Zgodnie z art. 291 2 k.p., pracodawca dodatkowo informuje pracownika o:
  • 鈍iadczeniach przys逝guj帷ych mu z tytu逝 skierowania do pracy poza granicami kraju, obejmuj帷ych zwrot koszt闚 przejazdu oraz zapewnienie zakwaterowania;
  • warunkach powrotu pracownika do kraju.
Informacja o warunkach zatrudnienia powinna zosta sporz康zona na pi鄉ie i by opatrzona w豉snor璚znym podpisem pracodawcy lub upowa積ionej przez niego osoby. Poinformowanie pracownika o jego warunkach zatrudnienia mo瞠 nast徙i przez pisemne wskazanie odpowiednich przepis闚 prawa pracy.

Przekazanie informacji o pozaumownych warunkach zatrudnienia musi nast徙i indywidualnie w stosunku do ka盥ego pracownika. Z tego obowi您ku nie zwalnia pracodawcy zamieszczenie stosownych informacji na tablicy og這sze, przekazanie ich pracownikom na pi鄉ie obiegiem lub za po鈔ednictwem poczty elektronicznej.

Zapoznanie pracownika z aktami prawa wewn皻rznego

Kolejne obowi您ki dla pracodawcy to zapoznanie pracownika z aktami prawa wewn皻rznego. Najcz窷ciej s to regulamin pracy i regulamin wynagradzania, ale r闚nie zakres informacji, kt鏎e powinny by obj皻e tajemnic.

Zgodnie z art. 104[3] 2 k.p., pracodawca jest obowi您any zapozna ka盥ego nowo zatrudnianego pracownika z tre軼i regulaminu pracy przed rozpocz璚iem przez niego pracy, niezale積ie od sposobu upowszechnienia postanowie regulaminu pracy w zak豉dzie pracy (np. niezale積ie od jego opublikowania w wewn皻rznej sieci informatycznej pracodawcy czy wywieszenia na tablicy og這sze).

Zapoznanie z przepisami i zasadami bhp

Zgodnie z art. 94 pkt 4 k.p., pracodawca jest obowi您any zapewni bezpieczne i higieniczne warunki pracy oraz prowadzi systematyczne szkolenia pracownik闚 w zakresie bezpiecze雟twa i higieny pracy.

Pracodawca zapoznaje pracownika z przepisami i zasadami bhp, na co dowodem jest pisemne potwierdzenie tego faktu przez pracownika.

Przeszkolenie, o kt鏎ym mowa powy瞠j. powinno nast徙i, w zasadzie, w pierwszym dniu zatrudnienia. Zgodnie z art. 237[3] 1 k.p., nie wolno pracownika dopu軼i do pracy, je瞠li nie posiada on dostatecznej znajomo軼i przepis闚 oraz zasad bezpiecze雟twa i higieny pracy. Szkolenie wst瘼ne obywa si w czasie pracy i na koszt pracodawcy.

Uprawnienia rodzicielskie

W zwi您ku z rodzicielstwem, pracownikowi przys逝guje szereg uprawnie. Pracodawca nie mo瞠 bez zgody pracownika opiekuj帷ego si dzieckiem, do uko鎍zenia przez nie czwartego roku 篡cia, zatrudnia go w systemach i rozk豉dach czasu pracy, w kt鏎ych dobowy wymiar czasu pracy przekracza osiem godzin na dob (tj. w systemie r闚nowa積ego czasu pracy, systemie skr鏂onego tygodnia pracy, systemie pracy weekendowej oraz przy pracy w ruchu ci庵造m). Zgodnie z art. 178 2 k.p., pracownika opiekuj帷ego si dzieckiem, do uko鎍zenia przez nie czwartego roku 篡cia, nie wolno bez jego zgody zatrudnia w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie przerywanego czasu pracy, jak r闚nie delegowa poza sta貫 miejsce pracy.

Ponadto, zgodnie z art. 188 k.p. pracownikowi wychowuj帷emu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przys逝guje w ci庵u roku kalendarzowego zwolnienie od pracy na dwa dni, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

Zgodnie za z art. 189[1] k.p., je瞠li oboje rodzice lub opiekunowie dziecka s zatrudnieni, ze wskazanych uprawnie mo瞠 korzysta jedno z nich. W sytuacji, gdy pracownik zamierza skorzysta z tych uprawnie, powinien z這篡 dodatkowe o鈍iadczenie, 瞠 drugi z rodzic闚 nie b璠zie z nich korzysta.

Za這瞠nie akt osobowych

Ka盥emu pracownikowi pracodawca zak豉da akta osobowe. Powinny by one prowadzone zgodnie z obowi您uj帷ymi w tym zakresie przepisami i przechowywane w warunkach niegro膨cych uszkodzeniem lub zniszczeniem.

Podstawowym aktem reguluj帷ym zagadnienia zwi您ane z prowadzeniem akt osobowych pracownika jest rozporz康zenie ministra pracy i polityki socjalnej z dnia 28 maja 1996 roku w sprawie zakresu prowadzenia przez pracodawc闚 dokumentacji w sprawach zwi您anych ze stosunkiem pracy oraz sposobu prowadzenia akt osobowych pracownika (Dz. U. z 1996 r. Nr 62, poz. 286 ze zm.). Rozporz康zenie to wskazuje form i spos鏏 prowadzenia akt osobowych.

Pracodawca ma obowi您ek prowadzenia akt osobowych w formie pisemnej. Nie oznacza to, 瞠 pracodawca nie mo瞠 dodatkowo prowadzi ich w formie elektronicznej. Jednak瞠 dla cel闚 dowodowych musi istnie dokumentacja w formie pisemnej.

W aktach osobowych przechowuje si kopie i odpisy dokument闚. Z przed這穎nych przez pracownika dokument闚 pracodawca sporz康za kopie i samodzielnie po鈍iadcza ich zgodno嗆 z orygina貫m.

Dokumenty znajduj帷e si w poszczeg鏊nych cz窷ciach akt osobowych (A, B, C) powinny by u這穎ne w porz康ku chronologicznym oraz ponumerowane; ka盥a z tych cz窷ci powinna zawiera pe軟y wykaz znajduj帷ych si w nich dokument闚.

Poza aktami osobowymi pracodawca, zak豉da i prowadzi odr瑿nie dla ka盥ego pracownika:
  • kart ewidencji czasu pracy w zakresie obejmuj帷ym prac w niedziele i 鈍i皻a, w porze nocnej, w godzinach nadliczbowych oraz w dodatkowe dni wolne od pracy, a tak瞠 dy簑ry, urlopy, zwolnienia od pracy oraz inne usprawiedliwione i nieusprawiedliwione nieobecno軼i w pracy;
  • imienn kart (list) wp豉canego wynagrodzenia za prac i innych 鈍iadcze zwi您anych z prac;
  • kart ewidencyjn przydzia逝 odzie篡 i obuwia roboczego oraz 鈔odk闚 ochrony indywidualnej, a tak瞠 wyp豉ty ekwiwalentu pieni篹nego za u篡wanie w豉snej odzie篡 i obuwia oraz ich pranie i konserwacj.
Informacja o r闚nym traktowaniu w zatrudnieniu

Pracodawca jest obowi您any szanowa godno嗆 i inne dobra osobiste pracownika. Jakakolwiek dyskryminacja w stosunkach pracy, w szczeg鏊no軼i ze wzgl璠u na p貫, wiek, niepe軟osprawno嗆, ras, religi, narodowo嗆, przekonania polityczne, przynale積o嗆 zwi您kow, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientacj seksualn, a tak瞠 ze wzgl璠u na zatrudnienie na czas okre郵ony lub nieokre郵ony albo w pe軟ym lub w niepe軟ym wymiarze czasu pracy - jest niedopuszczalna.

Zgodnie z art. 94[1] k.p., pracodawca udost瘼nia pracownikom tekst przepis闚 dotycz帷ych r闚nego traktowania w zatrudnieniu w formie pisemnej informacji rozpowszechnionej na terenie zak豉du pracy lub zapewnia pracownikom dost瘼 do tych przepis闚 w inny spos鏏 przyj皻y u danego pracodawcy.

Zakres obowi您k闚 pracownika

Art. 94 k.p. wskazuje, i pracodawca jest obowi您any zaznajamia pracownik闚 podejmuj帷ych prac z zakresem ich obowi您k闚, sposobem wykonywania pracy na wyznaczonych stanowiskach oraz ich podstawowymi uprawnieniami. Oznacza to, 瞠 na pocz徠ku zatrudnienia pracodawca musi dok豉dnie okre郵i zadania, jakie w ramach nawi您anego stosunku pracy b璠zie wykonywa pracownik i zaznajomi z nimi pracownika.

Zakres czynno軼i pracownika mo瞠 stanowi za陰cznik do umowy o prac, b康 te mo瞠 by dor璚zony pracownikowi w p騧niejszym terminie. Jedynym warunkiem jest dope軟ienie tego obowi您ku na pocz徠ku zatrudnienia, tak aby pracownik przyst瘼uj帷y do pracy by poinformowany o zakresie czynno軼i i sposobie ich wykonywania.

Pracodawca nie ma obowi您ku sporz康zenia pisma okre郵aj帷ego zakres obowi您k闚 pracownika. Mo瞠 wybra form informacji ustnej.

Zawiadomienie komornika

W sytuacji zatrudnienia osoby, kt鏎a w 鈍iadectwie pracy od poprzedniego pracodawcy ma zawart informacj o obci捫eniu wynagrodzenia, nowy pracodawca zobligowany jest do zawiadomienia wskazanego komornika o zatrudnieniu danej osoby.

Uzyskanie o鈍iadczenia PIT-2

Ze wzgl璠u na to, i pracodawca jest p豉tnikiem zobowi您anym do obliczania i pobierania zaliczek na podatek dochodowy, musi uzyska od pracownika o鈍iadczenie PIT-2. Pracownik sk豉daj帷 w zak豉dzie pracy PIT-2 okre郵a ten zak豉d pracy jako w豉軼iwy do stosowania odliczenia kwoty wolnej od podatku. Uzyskanie zgody pracownika na przekazywania wynagrodzenia na rachunek bankowy Warunkiem przekazywania wynagrodzenia na rachunek bankowy pracownika jest uzyskanie pisemnej zgody pracownika (o鈍iadczenia) na t form przekazywania wynagrodzenia za prac.

Zg這szenie do ubezpieczenia spo貫cznego i zdrowotnego

Pracodawca ma obowi您ek zg這si zatrudnion osob do Zak豉du Ubezpiecze Spo貫cznych w ci庵u siedmiu dni od nawi您ania stosunku pracy. Obowi您ek ten dotyczy zg這szenia do ubezpiecze spo貫cznych i ubezpieczenia zdrowotnego osoby zatrudnionej (druk ZUS ZUA). Pracodawca, jako p豉tnik sk豉dek, b璠zie musia oblicza i przekazywa w terminie do ZUS pobierane od pracownika sk豉dki. W ka盥ym miesi帷u zatrudnienia, pracodawca b璠zie te zobowi您any wystawia pracownikowi informacj o wysoko軼i odprowadzonych sk豉dek (druk RMUA).

Informacja o ryzyku zawodowym

Pracodawca ma obowi您ek poinformowania pracownik闚 o ryzyku zawodowym, kt鏎e wi捫e si z wykonywan prac oraz o zasadach ochrony przed zagro瞠niami (art. 226 k.p.).

Pracodawca jest zobowi您any dostarczy pracownikowi nieodp豉tnie 鈔odki ochrony indywidualnej zabezpieczaj帷e przed dzia豉niem niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia czynnik闚 wyst瘼uj帷ych w 鈔odowisku pracy oraz informowa go o sposobach pos逝giwania si tymi 鈔odkami. Ponadto, pracodawca jest obowi您any dostarczy pracownikowi nieodp豉tnie odzie i obuwie robocze, spe軟iaj帷e wymagania okre郵one w Polskich Normach (zob. Polski Komitet Normalizacyjny).

Spe軟ianie przez pracodawc闚 opisanych wy瞠j obowi您k闚 zwi您anych z zatrudnieniem nowego pracownika jest przedmiotem kontroli inspektor闚 Pa雟twowej Inspekcji Pracy oraz innych instytucji pa雟twowych (np. ZUS). Naruszenie przepis闚 zwi您anych z zatrudnianiem pracownik闚 zagro穎ne jest na這瞠niem na pracodawc kar (w tym finansowych).



Autor: Sylwia Panek | Redaktor PrawoPracy.org



 
« poprzedni artyku   nast瘼ny artyku »

Polityka cookies

Ten serwis internetowy wykorzystuje pliki cookies i inne podobne technologie. Ustawienia dotycz帷e cookies mo瞠sz zmieni w ustawieniach przegl康arki internetowej. Korzystaj帷 z serwisu bez zmiany ustawie dotycz帷ych cookies wyra瘸sz zgod na ich zapis lub wykorzystanie.

Polityk dotycz帷 Cookies znajdziesz TUTAJ.

designed by www.madeyourweb.com